Lei Europea de Innovación: o papel dos centros tecnolóxicos e a oportunidade para Galicia

Europa xera investigación de calidade, pero converter os seus resultados en produtos e empresas capaces de crecer segue presentando dificultades. Atopar un primeiro comprador, demostrar o valor económico dun desenvolvemento ou comercializalo noutro país pode esixir tanto esforzo como resolver o problema técnico inicial.

A Comisión Europea situou esas dificultades no centro do European Innovation Act, coñecido como Lei Europea de Innovación. A súa proposta pretende mellorar as condicións para que o coñecemento desenvolvido en Europa atope aplicación e mercado. A presentación oficial da iniciativa vincula ese obxectivo coa competitividade e coa soberanía tecnolóxica: importa desenvolver tecnoloxía e dispoñer de medios para aproveitala economicamente.

Que propón a Lei Europea de Innovación

A Comisión presentou a súa proposta de regulamento o 9 de setembro de 2026. As tres medidas que recolle a infografía permiten entender as súas principais liñas de actuación: contratación de I+D, valoración da propiedade intelectual e comercialización destes activos.

Un marco común para a contratación de I+D

A proposta busca establecer regras harmonizadas para a contratación de investigación e desenvolvemento, incluída a contratación precomercial. O obxectivo é facilitar que os compradores públicos impulsen solucións para necesidades que requiren desenvolvemento tecnolóxico.

Pensemos nunha administración que necesita unha ferramenta de monitorización ambiental con prestacións que aínda non ofrece o mercado. A contratación de I+D permite encargar traballo para investigar e desenvolver respostas. O marco proposto busca achegar seguridade xurídica e facilitar tamén a colaboración entre compradores de distintos países.

Criterios para valorar a propiedade intelectual

Unha patente pode ter interese tecnolóxico e resultar difícil de valorar para unha entidade financeira ou un investidor. A proposta formula un marco europeo de valoración que axude a considerar estes activos nas decisións de financiamento.

O texto da proposta contempla novas tarefas para a Oficina de Propiedade Intelectual da Unión Europea, entre elas un centro de competencias sobre financiamento respaldado por propiedade intelectual.

Valorar mellor un activo non garante obter financiamento. Pode, porén, achegar información máis comprensible e comparable para estudar o seu aproveitamento económico.

Máis posibilidades de comercializar resultados

A iniciativa tamén propón un mercado europeo de propiedade intelectual para conectar os titulares de dereitos con posibles compradores e licenciatarios.

A súa finalidade é ampliar as oportunidades de explotación de resultados máis alá do contorno inmediato de quen os desenvolveu. Para unha empresa, iso podería facilitar a identificación de tecnoloxías dispoñibles; para os seus titulares, o contacto con organizacións interesadas en utilizalas.

Por que interesa aos centros tecnolóxicos

Estas medidas afectan a traballos nos que os centros tecnolóxicos poden achegar coñecemento: desenvolver solucións para necesidades concretas, preparar resultados para a súa explotación e colaborar con empresas que queren incorporalos.

A súa achega combina especialización científica e técnica con experiencia en procesos industriais. Esa conexión axuda a identificar que desenvolvemento falta, que aplicación pode ter un resultado e que necesita unha empresa para utilizalo.

Desde esa perspectiva, a orientación da proposta reforza a relevancia dos centros como axentes de transferencia. É unha lectura do seu encaixe nos obxectivos europeos; a futura norma non lles atribúe automaticamente unha posición preferente nin garante novos contratos.

A oportunidade dependerá da súa capacidade para conectar resultados e necesidades empresariais, participar en desenvolvementos e acompañar a súa aplicación.

Galicia dispón de capacidades complementarias

Galicia conta cunha base tecnolóxica desde a que participar nese esforzo. AIMEN, ANFACO-CYTMA, CETIM, CTAG, Gradiant e ITG, integrados en ATIGA, reúnen especialidades en fabricación avanzada, mobilidade, enerxía e sustentabilidade, tecnoloxías dixitais, novos materiais e alimentación.

A oferta tecnolóxica de ATIGA combina capacidades compartidas e especializacións complementarias. Isto permite abordar necesidades que requiren varias disciplinas: desenvolver un material, estudar a súa fabricación e monitorizar o seu comportamento durante o uso, por exemplo.

A alianza reúne máis de 1.800 profesionais e unha carteira que supera as 1.900 empresas. Estas cifras mostran a dimensión dos seus equipos e a súa vinculación empresarial. O aproveitamento desa base esixe que os desenvolvementos atopen usuarios e continuidade industrial.

Que oportunidades pode abrir para as empresas galegas

O interese empresarial concéntrase en tres cuestións: participar en desenvolvementos para compradores públicos, acceder a resultados tecnolóxicos e preparar activos para a súa explotación ou financiamento.

Os centros poden contribuír achegando coñecemento especializado, desenvolvendo tecnoloxía ou colaborando na súa adaptación. A función concreta dependerá do proxecto, dos dereitos dispoñibles e das condicións de participación.

Que relación ten co ERA Act

O European Innovation Act aborda obstáculos para levar innovacións ao mercado. O ERA Act —European Research Area Act ou Lei do Espazo Europeo de Investigación—, aínda en preparación, céntrase nas condicións do Espazo Europeo de Investigación: coordinación, investimento, mobilidade, carreiras investigadoras e circulación do coñecemento.

A Comisión Europea presenta o ERA Act como unha resposta á fragmentación dos sistemas de investigación. Ambas as iniciativas compleméntanse: unha atende ás condicións para investigar; a outra, ás dificultades para aproveitar os resultados.

Unha oportunidade europea que necesita acción en Galicia

Mentres avanza a tramitación da lei, Galicia pode traballar sobre a súa capacidade de transferencia. A orientación europea conecta coa prioridade de industrializar a innovación recollida na Estratexia Galega de Innovación Empresarial, con horizonte 2028.

Aproveitar esa coincidencia require empresas que desenvolvan e incorporen tecnoloxía, centros que acheguen coñecemento ás súas necesidades e administracións que faciliten investimento e demanda. A complementariedade de ATIGA ofrece unha base para ampliar ese traballo e contribuír a unha Galicia máis innovadora.

Europa pode facilitar o camiño ao mercado. O salto industrial de Galicia decidirase en canto coñecemento sexa capaz de converter en actividade produtiva.